Yeni Lisan makalesi edebiyatta taşları yerinden oynatıp köklü bir değişiklik yapacak Milli Edebiyatın önemli bir bildirisi olarak kabul edilir. Bu makalede Milli Edebiyatın dil konusu ele alınır.

***

Bu makalede dille ilgili ortaya konan düşünceler maddeler şu şekilde sıralanmıştır:

1. Yabancı dilden hiçbir şekilde dil bilgisi kuralı Türkçeye dahil edilmeyecek. Aynı zamanda Arapça ve Farsçadan Türkçeye geçmiş ve halk dilinde de kullanılır hale gelen bazı kelimeler Türkçeye uygun şekilde kullanılacaktır. Genç Kalemler dergisinde yazan Ömer Seyfettin’e göre ihtiyaç duyulan kelimeler dışarıdan alınabilirdi. Fakat bu kelimeler Türkçenin ünlü uyumlarına göre dile kazandırılmalıdır. Örneğin “Keraeste” kelimesini olduğu gibi Türkçeye almak değil de bu kelimeyi “kereste” olarak dilimize almak. Yani Genç Kalemler dergisine ve Ömer Seyfettin’e göre başka dillerden dilbilgisi kuralları alınmamalıdır. Örnek olarak “mektub” Arapça bir kelimedir. Bu kelimenin çoğulu ise “mektubat” tır. Türkçede çoğul olarak “mektuplar” kelimesi varken Arapça kurallarıyla çoğul olan kelimeyi kullanmak hatadır. Ömer Seyfettin bu düşünceyle başka dilden kelimenin alınmasında bir sorun olmadığını sadece başka bir dilin dilbilgisi kurallarıyla kelimelerin dilimize geçemeyeceğini savunmaktadır.

***

2. Ama, lakin gibi artık Türkçede kullanılması alışılmış hale gelen edatlar dışında hiçbir şekilde yabancı edatlar kullanılmayacaktır.

***

3. Yazı ve konuşma dilinde milli ve basit bir lisan anlayışı egemen olmalıdır.

***

4. Konuşma ve yazı dili olarak İstanbul Türkçesi esas alınmalıdır.

***

5. Sonuç olarak Türkçedeki batı-doğu taklitçiliğini tamamen engellemek.

***

Yeni Lisan makalesinde ortaya konulan düşüncelerin uygulanabilirliğinin olması, o dönem devletin bulunduğu zor durumu atlatması için savunulmaya başlanan Türkçülük fikrine uygun olması gibi sebeplerle kısa süre içerisinde bu fikir geniş bir alan buldu kendine. O dönem yayın yapan çoğu dergi bu düşüncelere uygun yayınlar yapmaya başladı.

***

Genç Kalemler dergisinde 18 yazı yayımlanmıştır. Bu yazıların 6 tanesi Ömer Seyfettin’e aittir. Genç Kalemler dergisinde yayımlanan “Yeni Lisan” makalesinin sonunda soru işareti (?) vardır. Yeni Lisan makalesinin Ömer Seyfettin’e ait olduğunu biz daha sonradan Ali Canip’ten öğreniyoruz.

***

Peki Ömer Seyfettin’in “Yeni Lisan” makalesine imza atmamasının sebebi neydi? Bu sorunun cevabını şu şekilde verebiliriz: Bu yeni hareketi tek bir isme bağlı göstermemek, bu makalenin dergideki tüm yazarların görüşünü yansıttığını anlatmak içindir.