banner18

banner19

30.04.2021, 11:29

Sportif Performans ve Genetik Yapı

Fiziksel aktivite; sağlıklı yaşam amacıyla yapılabildiği gibi; sportif rekabet içinde; bireysel veya takım olarak çok çeşitli branşlarda yapılmaktadır. Olimpiyatlar başta olmak üzere birçok uluslararası ve ulusal alanda rekabet eden üst düzey sporcuların sergiledikleri üstün performansın fizyolojik boyutları da birçok bilimsel araştırmaya konu olmaktadır.

En genel tanımıyla; üst düzey sportif başarı, sporcunun bireysel yeteneğiyle, sporcunun ortaya koyduğu sportif performansının kalitesi ve kapasitesiyle olan birlikteliğiyle ortaya çıkmaktadır. Spor alanlarında uygulanan gelişmiş bilimsel teknolojinin getirdiği rekorlar sportif alandaki gelişmeleri göstermesine rağmen bu rekorların da üst limitinin olduğu gerçeğinden yola çıkarak, biyolojik limitlerin sportif başarıların üst sınırını belirlediğine inanılmaktadır.

Bu biyolojik limitlerin başında da kardiyovasküler ( kalp ve damar sistemi) ve kas-iskelet sisteminin fizyolojik kapasitesi önemli bir yer tutmaktadır Tabii ki, bu fizyolojik ve biyolojik limitlerin yanı sıra, kullanılan antrenman tekniği, psikolojik motivasyon, beslenme, çevre koşulları gibi faktörlerin de etkili olduğu bilinmektedir. Bütün bu faktörlerin yanısıra son yıllarda, sporda performans açısından, sporcunun genetik yapısının da sportif başarı üzerinde çok etkili olduğuna dair araştırmalar, spor ve genetik ilişkisini gözler önüne sermektedir.

Sportif performans ve genetik yapı ilişkisi üzerinde yayınlanmış olan bilimsel çalışmaları inceleyen Nuriye Bayar’ın yaptığı araştırmalarda, üst düzey sportif performansta; yetenekli sporcu seçimi, etkin antrenmanlar, sağlıklı beslenme ve psikolojik motivasyon gibi çeşitli faktörlerin bir arada bulunmasına bağlı olmakla birlikte genetik yapının da sportif başarı da çok önemli etkisi olduğu vurgulanmaktadır.

Bilindiği gibi, Fenotip (dışsal görünüm), çoğunlukla genler tarafından belirlenen ancak bazı çevresel etkenlerin de etkili olduğu özelliklerin, bireyin dış görünüşündeki yansıması olarak bilinmektedir. Genotip (kalıtsal yapı) ise, ya da bireyin genetik yapısının ortaya çıkardığı, kalıtsal yapı olarak adlandırılmaktadır. Kalıtsal yapıyı oluşturan genler, enzim ve protein sentezini yöneterek, bireyin dışsal görünümünü (fenotipi) ortaya çıkarırlar. Bu nedenle; spor genetiği alanında yapılan araştırmaların da gösterdiği gibi, egzersiz ve sportif performansı etkileyen bazı aday genlerin varlığına dair önemli bulgular spor bilim dünyasının son yıllarda oldukça yakından takip ettiği, özgün bir araştırma konusu olma özelliğini taşımaktadır.

Ancak genel bir sporcu genotipi belirlemek hemen hemen imkansızdır. Ancak, aynı branştaki sporcuların genellikle morfolojik özelliklerinin benzer olduğu gözden kaçmamalıdır. Bu noktada, sportif başarı üzerine etkisi olduğu öngörülen aday genlerin incelenmesiyle, spor ile genetik yapı ilişkisinin açığa çıkarılması hedeflenmektedir. Ve aynı zamanda, sporcuların, antrenmanlara olumlu yanıt vermesini sağlayan genlerin saptanmasıyla da sportif performansın biyolojik sınırları konusunda da belli bir öngörünün ortaya çıkması da mümkün olabilecektir. Böylelikle, sporda genetik yapının önemi daha da belirginleşmiş olacaktır.

Yorumlar (0)
24
açık
Namaz Vakti 11 Mayıs 2021
İmsak 04:19
Güneş 05:57
Öğle 13:13
İkindi 17:03
Akşam 20:19
Yatsı 21:49
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 38 81
2. Fenerbahçe 38 79
3. Galatasaray 38 78
4. Trabzonspor 38 67
5. Hatayspor 38 60
6. Sivasspor 38 59
7. Alanyaspor 38 57
8. Gaziantep FK 38 55
9. Karagümrük 38 54
10. Göztepe 38 51
11. Konyaspor 38 48
12. Rizespor 38 45
13. Malatyaspor 38 44
14. Başakşehir 38 44
15. Kasımpaşa 38 43
16. Antalyaspor 39 43
17. Kayserispor 38 40
18. Ankaragücü 38 38
19. Erzurumspor 39 37
20. Gençlerbirliği 38 35
21. Denizlispor 38 28
Takımlar O P
1. Adana Demirspor 34 70
2. Giresunspor 34 70
3. Samsunspor 34 70
4. İstanbulspor 34 64
5. Altay 34 63
6. Altınordu 34 60
7. Ankara Keçiörengücü 34 58
8. Ümraniye 34 51
9. Tuzlaspor 34 47
10. Bursaspor 34 46
11. Bandırmaspor 34 42
12. Boluspor 34 42
13. Balıkesirspor 34 35
14. Adanaspor 34 34
15. Menemenspor 34 34
16. Akhisar Bld.Spor 34 30
17. Ankaraspor 34 26
18. Eskişehirspor 34 8
Takımlar O P
1. Man City 35 80
2. M. United 34 70
3. Chelsea 35 64
4. Leicester City 35 63
5. West Ham 35 58
6. Liverpool 34 57
7. Tottenham 35 56
8. Everton 34 55
9. Arsenal 35 52
10. Leeds United 35 50
11. Aston Villa 34 48
12. Wolverhampton 35 45
13. Crystal Palace 34 41
14. Burnley 35 39
15. Newcastle 35 39
16. Brighton 35 37
17. Southampton 34 37
18. Fulham 35 27
19. West Bromwich 35 26
20. Sheffield United 35 17
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 35 77
2. Real Madrid 35 75
3. Barcelona 35 75
4. Sevilla 35 71
5. Real Sociedad 35 56
6. Real Betis 35 54
7. Villarreal 35 52
8. Celta de Vigo 35 47
9. Athletic Bilbao 35 46
10. Granada 35 45
11. Cádiz 35 43
12. Osasuna 35 41
13. Valencia 35 39
14. Levante 35 39
15. Getafe 35 34
16. Deportivo Alaves 35 32
17. Real Valladolid 35 31
18. Huesca 35 30
19. Elche 35 30
20. Eibar 35 29