15.01.2022, 11:23

Onuncu Ölüm Yıldönümünde Rauf Denktaş

Mümtaz Soysal’ın yazdıkları

On yıl önce yitirdiğimiz, Kıbrıs Türklerinin hak ve özgürlük mücadelesinin unutulmaz lideri Rauf Denktaş’ı saygı ve rahmetle anıyoruz. Onunla ilgili yazılanlar arasında, uzun yıllar onun danışmanlığını yapan Prof.Dr. Mümtaz Soysal’ın geride bıraktıkları hayli dikkate değer. Mümtaz Soysal, Türkiye’nin Ermeni meselesinde de -Orly Havaalanı saldırısı davasında- bilim insanı hüviyetiyle güçlü biçimde ülkemizi savunmuştu. Her vesileyle Kıbrıs davasının Türkiye’nin sırtında bir kambur değil, aksine bir onur meselesi olduğunu savunan Mümtaz Hoca, Kıbrıs üzerine Milliyet gazetesinde yazdığı makaleleri 1995 yılında Aklını Kıbrıs’la Bozmak adlı kitapta (Bilgi Yayınevi, Ankara, 170 sayfa) toplamıştı. 2019’da yitirdiğimiz Hoca, Denktaş’ın mücadelesini verdiği Kıbrıs ihtilafına bakışını şu cümlelerle özetliyor:

“Kıbrıs’taki şahlanış, geri çekilmeye, Asya ya da Anadolu içlerine sürülüşe ‘dur’ deyişin, çiğnenen hakkını bileğinin gücüyle geri alışın göstergesidir.” 8 Haziran 1988, s.119

“Türkiye, (Kıbrıs Barış Harekatıyla) kendi hakkını kendi başına korumayı bilen bir devlet olduğunu göstermiştir. O çıkarma olmasaydı bugün Kıbrıs’ın bütünü çoktan Yunanistan’a ilhak edilmiş olacaktı.” 18 Temmuz 1981 (s. 67) “Unutmayalım ki Kıbrıs sorunu Avrupa ortalarından Anadolu içlerine kadar sonu gelmeyen gerileyişler yaşamış bir halkın gözünde, dış haksızlıklara ‘dur’ deyişin sembolik ağırlığını kazanmıştır.” 19 Aralık 1984, sayfa 96.

Mümtaz Hoca, Kıbrıs Türklerine karşı yıllardır uygulanan haksız ambargolar konusunda ise şu değerlendirmeyi yapıyor: “Batı dünyasının Hıristiyan ve Musevi olmayan toplumlara karşı çifte standart uyguladığı, son yılların çeşitli olaylarıyla iyice kanıtlandı. Dolayısıyla Kıbrıslı Türklerin sıkıntıları konusunda şimdiye kadar gösterilen kayıtsızlık hiç de şaşırtıcı değil.” 19 Kasım 1983, s.85

Batı, karşısında ezilip büzüleni bulunca daha da yüklenir, dişe diş mücadele edip kafa tutunca pes eder. Bu, Türk diplomatlarının uzak ve yakın tarihten çıkardıkları önemli bir derstir. Türk diplomasisinin ondokuzuncu yüzyıldan devralınmış bir yetenekle Türkiye’ye karşı kurulan oyunları boşa çıkarmakta hayli becerikli olduğunu belirten Mümtaz Hoca, Atlantik ötelerinin ve Batı başkentlerinin havasına kapılan kimilerinin ise, Kıbrıs gibi yüzde yüz haklı olduğumuz bir konuda bile “Yumuşak davranmazsak mahvoluruz” dediğini kaydederek şunları söylüyor: “Bir adam, Denktaş, inançlı tutumuyla, direnciyle, bilgisiyle, zekâsı ve kişiliğiyle bu moralsizliğin buralara bulaşmasını önlemiş, Ankara’nın sıkı durmasına yardımcı olarak, uzaklarda tezgahlanan oyunu boşa çıkarmıştır.”12 Haziran 1984, sayfa 94.

Türkiye’de zaman zaman “Şu Kıbrıs olmasa her şey ne güzel olacak. Avrupa’ya katılmamızı Kıbrıs meselesi engelliyor. Her meselede karşımıza bu sorun çıkıyor. Kıbrıs bize çok pahalıya mal oluyor. Birleşik bir Kıbrıs kurulsa Rumlarla Doğu Akdeniz’de birlikte ne güzel yaşarız” diyenler çıkıyor.

Kıbrıs’ın Türk ekonomisi ve Türkiye’nin savunma harcamaları üzerindeki yükü önemsiz denecek kadar küçüktür. Lefkoşa’da Büyükelçi olduğum dönemde, nüfusu KKTC kadar olan bir ilimizin (ya da ilçemizin, zira birçok ilçemizin nüfusu KKTC’den büyüktür) yıllık giderleriyle Kıbrıs’ın yıllık giderini karşılaştırmış, arada anlam ifade edecek büyük bir fark olmadığını görmüştüm. Mümtaz Hocada bu harcamaların askeri yönü konusunda şunları vurguluyor: “…dünyanın bilmediği ya da bildiği halde çarpıttığı bir şey var: Türkiye için iki tümen askeri Kıbrıs’ta tutmak, aynı kuvveti Kuzeydoğu Anadolu’da Sovyet sınırının zor koşulları altında tutmaktan kat kat ucuzdur. …Türkiye’nin NATO uğruna Sovyet sınırında asker tutunca batmayıp Kıbrıs’a gidince batacağını söylemek, ikiyüzlülüğün ve yalancılığın ta kendisidir.” (22 Ocak 1988, s.112) Herhalde bugün Mümtaz Hoca yaşasaydı, Rumların Avrupa Birliğinde ve Doğu Akdeniz’de aleyhimize ne düzenbazlıklar çevirdiğini de görmüş olurdu.

Kitapta Denktaş’ın iletişim yeteneğine de ilginç bir anı ile vurgu yapılıyor: 1988 yılında Güney Kıbrıs Rum Yönetimi liderliğine seçilen Yorgo Vasiliyu, daha önceki Rum liderlerine kıyasla davasını gülücüklerle, şakalarla savunmaya çalışan değişik bir siyasetçi tipiydi. Vasiliyu, dünyada görüşmeye ve uzlaşmaya açık, işbilir, iş bitirir, yumuşak kişilikli, sempati toplayan biri görüntüsünü yaratmıştı. Diğer bir deyişle, Denktaş’ın karşısına “Şeytan tüyü var” denen bir lider çıkmıştı. Mümtaz Hoca, geçmişte Makarios’ta da şeytan tüyü olduğunu, ama hazretin şeytan tüyünden çok, yüzündeki kurnazlık ifadesiyle şeytanın kendisi olduğunun söylenebileceğini, Kipriyanu’nun ise şeytan tüyü konusunda bir felaket olduğunu, özellikle Denktaş ile karşı karşıya geldiğinde renginin sarardığını, sesinin titrediğini yazıyor. Bu nedenle Denktaş-Vasiliyu karşılaşmasının merakla beklendiğini belirten Hoca, en büyük kişisel tutkusu fotoğraf merakı olan Denktaş’ın toplantıya fotoğraf makinesiyle girerekVasiliyu’ya şunları söylediğini kaydediyor: “Vallahi, arada bir paralellik olsun diye söylemiyorum; ben bu makine ile Makarios’un da fotoğrafını çekmiştim. Ne yazık ki adamcağız dört ay sonra öldü.”

Mümtaz Soysal, Kafkasya ve Orta Asya’da büyük hayaller peşinde koşup “Kıbrıs dosyası kapanmadıkça bir yere gidemeyiz” diyenlere şu cevabı veriyor: “(İnsana) ‘Sizde yetenek olsaydı, Kuzey Kıbrıs gibi avuç içi kadar yeri kendi ayakları üzerinde durur hale getirir ve bu kadar kolay havlu atmazdınız’ derler. İnandırıcı olmak için Türkiye Kıbrıs’ta başarı kazanmak zorundadır.” 12 Mayıs 1992, s.139

Sonuç olarak, kitapta Mümtaz Hoca’nın bizlere, Kıbrıs meselesinin bir kambur değil, Anadolu’da yaşayan Türk insanı için ikiyüz yıllık geriye çekilişi durduran bir onur kavgası olduğu mesajını verdiğini söyleyebiliriz. (s.152)

Büyük devlet adamı Denktaş’a aramızdan ayrılışının onuncu yılında bir kez daha Allah’tan rahmet diliyoruz. Ruhu şâd olsun.

Yorumlar (1)
Erhan Öğüt 5 ay önce
Sevgili Şakir, Değerli Buyukelcim, Eline ve emeğine sağlık. Merhum Denktaş'ın anısını yine Merhum Hocamız Mümtaz Soysal'in kaleminden ne kadar güzel bir şekilde bu günkü nesillere duyurmussun.
29
az bulutlu
banner21
Namaz Vakti 23 Mayıs 2022
İmsak 04:05
Güneş 05:47
Öğle 13:13
İkindi 17:06
Akşam 20:29
Yatsı 22:05
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 38 81
2. Fenerbahçe 38 73
3. Konyaspor 38 68
4. Başakşehir 38 65
5. Alanyaspor 38 64
6. Beşiktaş 38 59
7. Antalyaspor 38 59
8. Karagümrük 38 57
9. Adana Demirspor 38 55
10. Sivasspor 38 54
11. Kasımpaşa 38 53
12. Hatayspor 38 53
13. Galatasaray 38 52
14. Kayserispor 38 47
15. Gaziantep FK 38 46
16. Giresunspor 38 45
17. Rizespor 38 36
18. Altay 38 34
19. Göztepe 38 28
20. Ö.K Yeni Malatya 38 20
Takımlar O P
1. Ankaragücü 36 70
2. Ümraniye 36 70
3. Bandırmaspor 36 62
4. İstanbulspor 36 60
5. Erzurumspor 36 58
6. Eyüpspor 36 57
7. Samsunspor 36 51
8. Boluspor 36 50
9. Manisa Futbol Kulübü 36 49
10. Tuzlaspor 36 49
11. Denizlispor 36 49
12. Keçiörengücü 36 48
13. Gençlerbirliği 36 48
14. Altınordu 36 45
15. Adanaspor 36 45
16. Kocaelispor 36 44
17. Bursaspor 36 44
18. Menemen Belediyespor 36 38
19. Balıkesirspor 36 12
Takımlar O P
1. M.City 38 93
2. Liverpool 38 92
3. Chelsea 38 74
4. Tottenham 38 71
5. Arsenal 38 69
6. M. United 38 58
7. West Ham United 38 56
8. Leicester City 38 52
9. Brighton 38 51
10. Wolverhampton Wanderers 38 51
11. Newcastle 38 49
12. Crystal Palace 38 48
13. Brentford 38 46
14. Aston Villa 38 45
15. Southampton 38 40
16. Everton 38 39
17. Leeds United 38 38
18. Burnley 38 35
19. Watford 38 23
20. Norwich City 38 22
Takımlar O P
1. Real Madrid 38 86
2. Barcelona 38 73
3. Atletico Madrid 38 71
4. Sevilla 38 70
5. Real Betis 38 65
6. Real Sociedad 38 62
7. Villarreal 38 59
8. Athletic Bilbao 38 55
9. Valencia 38 48
10. Osasuna 38 47
11. Celta Vigo 38 46
12. Rayo Vallecano 38 42
13. Elche 38 42
14. Espanyol 38 42
15. Getafe 38 39
16. Mallorca 38 39
17. Cadiz 38 39
18. Granada 38 38
19. Levante 38 35
20. Deportivo Alaves 38 31