banner18

banner19

banner3

Yörük kadınının özgürlük simgesi: ‘Mor Cepken’

Yıllar önce bir Yörük geleneği olarak Aydın, Muğla ve Antalya’nın köylerinde karşımıza çıkan mor cepken, bir nevi kadının erkek şiddetinden kurtulması için tek yoldu diyebiliriz

Güncel 09.03.2021, 10:06 09.03.2021, 11:10
Yörük kadınının özgürlük simgesi: ‘Mor Cepken’

BURCU YANAR/ÖZEL HABER

Kadınların günümüzde kadın cinayetlerine ve kadına şiddete karşı gösterdikleri mücadelenin ana rengidir mor. Peki hiç düşündünüz mü kadın mücadelesinde neden mor renk kullanılır? Yazılı bir kaynak olmakla birlikte eskilerin anlattığı rivayetlere göre bir Yörük geleneği olan mor cepkenden geliyor aslında kadının rengi. Şimdilerde kadına yönelik şiddetle mücadele için bir sürü yol deneniyor, teknoloji işin içine katılarak tek tuşla güvenlik güçlerini haberdar eder uygulamalar ve yazılımlar geliştirilmeye çalışılıyor ama nafile kadına yönelik şiddet dur durak bilmeden devam ediyor. Oysa tüm bunlara kafa patlatırken çözüm belki de yıllar önce bir mor cepkenle bulunmuştu. İşte size Karacaoğlan’ın bile şiirlerinde geçtiği söylenen mor cepkenin günümüze örnek olacak hikayesi…

ERKEK TOPLUMDAN DIŞLANIRDI

Aydın Efeleri Yörükleri Türkmenleri Yardımlaşma ve Dayanışma Derneği Başkanı Mevlüt Kenar, Yörük geleneğinde kadınlar evlenme çağına geldiğinde çeyiz sandıklarına bir de mor cepken konulduğunu belirterek bu kadim geleneğin hikayesini bizlerle paylaştı. Başkan Kenar, “Kadın evlendikten sonra hayatına devam ederken eşi tarafından bir haksızlığa uğruyorsa ve buna uzun bir süredir tahammül ediyorsa ve sorunlarının çözümünü bulamıyorsa bu mor cepkeni giyerek oba kadınlarının göreceği bir yere giderek oturuyor. Yörük halkı bunu gördükten sonra o erkeğe karşı bir tavır sergilemeye başlıyor ve o erkek artık o alemde barınamaz hale geliyor. Bundan sonra o erkek orada ne evlenebilir ne iş yapabilir ne de mal mülk sahibi olabilir. Yani toplumdan dışlanır” diyerek geleneğin detaylarını ortaya serdi.

GELECEK KUŞAKLARA AKTARILMALI

Bu geleneğin günümüzde ne yazık ki fiili olarak devam ettirilmediğini de söyleyen Kenar, “Mor cepken geleneği fiili olarak uygulanmıyor ama Yörük toplumunda bir erkek bir kadına şiddet uygulayamaz. O kadın bunu Yörük topluluğun ileri gelenlerine anlattığı zaman o erkek aynı şekilde dışlanarak cezalandırılır. Fakat mor cepken giyilerek köy meydanında kadının beklemesine gerek yok.

Mor cepken ve diğer Yörük adet, gelenek ve göreneklerinin günümüz kuşaklarına aktarılması bizim görevlerimizden biridir” diye konuştu.

HER ŞEY GÜNEŞ GİBİDİR

Ege Yörükleri kültür ve Dayanışma Derneği Başkanı Celal Koç ise mor cepken hikayesi üzerinden tüm kadınların 8 Mart Dünya Emekçi Kadınlar Günü’nü kutlayarak “Bizim derneğimizi büyüten kadınlarımızdır. Ben 1 yıldan beri bu derneği yönetiyorum. Yönetimde de her zaman baş tacı olan kadınlarımızdır. Doğayı seven, hayvanı seven, toplumu ve kültürü yaşatan kadınlarımız her zaman elleri öpülecek insanlardır. Aynı zamanda Aydın, Antalya ve Muğla bölgesinde yaşayan Yörük halkının kadınları da eşinden kötü bir muamele gördüğü zaman mor cepkeni giyerek bu duruma dur demek istemişlerdir. Bunlar bizim çok eski kültürlerimizdir ve bunları bizler ağabeylerimizden, büyüklerimizden öğreniyoruz. Kadının olduğu yerde her şey bir güneş gibi parlar. Erkekleri ve toplumu belirli bir yere getiren, cumhuriyet döneminde cephede savaşan yine bizim kadınlarımızdır” ifadelerine yer verdi.

Yorumlar (0)
20
parçalı bulutlu
Namaz Vakti 27 Kasım 2021
İmsak 06:32
Güneş 07:59
Öğle 13:04
İkindi 15:37
Akşam 17:59
Yatsı 19:20
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 13 33
2. Hatayspor 13 26
3. Konyaspor 13 26
4. Alanyaspor 13 24
5. Fenerbahçe 13 23
6. Karagümrük 13 22
7. Başakşehir 14 22
8. Galatasaray 13 21
9. Beşiktaş 13 20
10. Adana Demirspor 14 20
11. Altay 14 17
12. Kayserispor 13 16
13. Antalyaspor 13 15
14. Gaziantep FK 13 15
15. Sivasspor 13 13
16. Giresunspor 13 13
17. Öznur Kablo Yeni Malatya 13 12
18. Göztepe 13 10
19. Kasımpaşa 14 10
20. Rizespor 13 7
Takımlar O P
1. Ümraniye 12 27
2. Ankaragücü 13 27
3. Eyüpspor 13 27
4. Bandırmaspor 13 25
5. Erzurumspor 12 25
6. Tuzlaspor 12 20
7. Kocaelispor 12 20
8. İstanbulspor 12 19
9. Adanaspor 13 18
10. Gençlerbirliği 13 17
11. Samsunspor 12 16
12. Bursaspor 13 14
13. Denizlispor 12 14
14. Menemenspor 12 14
15. Manisa FK 14 14
16. Boluspor 12 13
17. Ankara Keçiörengücü 12 10
18. Altınordu 13 10
19. Balıkesirspor 13 7
Takımlar O P
1. Chelsea 12 29
2. Man City 12 26
3. Liverpool 12 25
4. West Ham 12 23
5. Arsenal 12 20
6. Wolverhampton 12 19
7. Tottenham 12 19
8. M. United 12 17
9. Brighton 12 17
10. Crystal Palace 12 16
11. Everton 12 15
12. Leicester City 12 15
13. Southampton 12 14
14. Brentford 12 13
15. Aston Villa 12 13
16. Watford 12 13
17. Leeds United 12 11
18. Burnley 12 9
19. Norwich City 12 8
20. Newcastle 12 6
Takımlar O P
1. Real Madrid 13 30
2. Real Sociedad 14 29
3. Sevilla 13 28
4. Atletico Madrid 13 26
5. Real Betis 14 24
6. Rayo Vallecano 14 23
7. Barcelona 13 20
8. Athletic Bilbao 14 20
9. Osasuna 14 19
10. Valencia 14 18
11. Espanyol 14 17
12. Villarreal 13 16
13. Mallorca 14 15
14. Deportivo Alaves 13 14
15. Celta de Vigo 14 13
16. Granada 14 12
17. Cádiz 14 12
18. Elche 14 11
19. Getafe 14 9
20. Levante 14 7