Barlarda acı salgın tablosu: ’Açın’ deseler de açamayız!

Salgında ikinci kez kapatan eğlence sektörü oldukça zor günler geçiriyor. Borç yükünün altında ezilen işletme sahipleri, “Elektriğimiz, suyumuz kesik... Aylardır bakım yapamadık. ‘Yarın açın’ deseler bile açamayız” diyor

Güncel 02.02.2021, 12:12 02.02.2021, 12:23
Barlarda acı salgın tablosu:  ’Açın’ deseler de açamayız!

Koronavirüs salgınında normalleşme sürecinin ardından, artan vaka ve ölümler nedeniyle alınan tedbirler kapsamında kafe, bar, restoran, eğlence mekanları, tekrar kapatılmıştı. 20 Kasım’da uygulanmaya başlayan yasağın üzerinden 74 gün geçti. Kurdukları dayanışma ağları ile örgütlenerek seslerini duyurmaya çalışan işletme sahipleri, yaşadıkları çıkmazı şöyle anlattı: “Açılmaya izin verilse dahi nasıl açarız bilemiyoruz... Aylardır işyerlerimize bakım yapamadık. Birçok yerin elektrik ve suyu kesik. Yani işimiz çok zor. Birçok çalışanımız kısa çalışma ödeneğinden faydalanamadı. Devletin açıkladığı esnafa bin liralık kira yardımından ise çoğu işletme faydalanamadı.”

ADALET BUNUN NERESİNDE?

İzmir’de yaşayan Okan Şardağı, 23 yıldır Alsancak’ta bir barın işletme sorumluluğunu yürütüyor. Bazı kafelerin paket servis yapabiliyor oluşunun sorunları gidermediğini düşünen Şardağı, kendi çalıştığı işletmenin böyle bir imkanı olmadığını söyledi. Şardağı, hükümet tarafından açıklanan işletme sahiplerine yapılacak bin liralık yardım için, “Hiçbir şekilde bizi kapsamadığı gibi ticaret odası üyesi olan hiç kimseyi kapsamıyor, şirket olan hiç kimseyi kapsamıyor. Zaten kapsasa bile eşitlik ve adalete karşı... Çünkü 30 bin lira kira ödeyen de var 2 bin lira kira ödeyen de... Bunun neresinde hak ve adalet” diye konuştu.

HİÇBİR VERGİMİZ ÖTELENMEDİ

Sektördeki işletmelerin güncel koşullarla daha fazla ayakta kalma şansı olmadığını söyleyen Şardağı, “Biz kendi adımıza yaklaşık 1 yıldır hiçbir gelir olmadan ayakta kalmaya çalışıyoruz. İşletmelerimizin hiçbir ana gideri ertelenmedi, hiçbir vergimiz ötelenmedi, ötelenenlerden faiz alındı, devlet kiralar ile ilgili en ufak bir yardımda bulunmadığı gibi kiracı ve kiralayanı baş başa bırakıp büyük bir kaosa sürükledi ilişkileri. Hükümetten beklentimiz HES kodu ve gerekli tedbirler alınarak tekrar dükkanlarımızı açabilmemiz. Halen bizim üzerimizden alınan vergilerle Türk Hava Yolları gibi devletin elinin olduğu teşebbüsler kurtarılabiliyorsa biz de kurtarılabiliriz diye düşünüyoruz” ifadelerini kullandı.

BORÇLARIN ALTINDA EZİLDİK

Bir başka bar işletmecisi Hami Torcu, aynı zamanda Kıbrıs Şehitleri Caddesi İş Adamları Derneği Başkanı... Kira ve fatura giderlerini karşılayamadıklarını ve giderek büyüyen borç yükünün altında ezildiklerini kaydeden Torcu, şunları söyledi: “21 yıldır bu sektördeyim. Mart ayından bu yana gerçekten zor durumdayız. Bazı işletmeler yaklaşık 320 günden bu yana kapalı... Kira, yasal yükümlülükler, tedarikçiler, personel, gaz, elektrik, su... Borçların altında ezilmiş durumdayız. Bizim hükümetten beklentilerimiz şunlar... Ciro kaybımızın yüzde 25’i bize gelir desteği olarak karşılıksız verilsin. HES kodu ve şartlar net olarak belirlenmek kaydıyla işyerlerimizi açalım. Vergi ve SGK ödemelerimiz açtıktan sonra 6 ay süreyle devlet tarafından karşılansın. İşletme sermayemiz kalmadı, bunun için tüm işyerlerine cirosu ile orantılı işletme kredisi sağlansın. Hükümet tarafından sesimizi duyan adımlar atıldığına inanmıyorum. Bizim sesimizi duyurması gereken ticaret odaları ise pandemi döneminde sınıfta kaldılar. Bizlerle ilgili en ufak bir ses yükseltmediler. Şu anda işyerlerimizin hepsi kötü durumda... Açılmaya izin verilse dahi nasıl açarız bilemiyoruz... Yarın açalım deseler açamayız. Tedarik sorunlarımız var, personel sorunlarımız var... Aylardır işyerlerimize bakım yapamadık. Birçok yerin elektrik ve suyu kesik. Yani işimiz çok zor. Birçok çalışanımız kısa çalışma ödeneğinden faydalanamadı. Bazen ufak destekler vermeye çalıştık ama onların da durumu çok zor. Devletin açıkladığı esnafa bin liralık kira yardımından ise çoğu işletme faydalanamadı.”

ALGI YÖNETİMİ YAPILIYOR

Yaklaşık 8 yıldır bar işletmeciliği yapan Levent Kalındamar da salgının getirdiği olağanüstü süreç sebebiyle zorda olduklarını dile getirdi. Kalındamar, “Hükümet sektörel olarak ayrımcılık gözeterek alkollü işletmeleri olabildiğince desteklerden ırak tuttu. Verilen desteklerden sektörün yüzde 5-10’lik bir kesimi anca faydalanabilir. Uzun zamandır algı yönetimi yapılıyor. İşletmem 10 aydır kapalı ancak hiçbir destek paketine uygun değiliz. Vatandaşın büyük kısmının anlamayacağı bir resmi dil kullanılarak destek paketleri açıklanıyor, vatandaş da bizim desteğe boğulduğumuzu sanıyor. Dostlardan ‘gözün aydın’ mesajı alıyorum ama ortada bir destek yok. İlerleyen dönemde sektör büyük bir itibar ve değer kaybına uğrayacak, yürütülen süreç bunu gösteriyor. Personelimize kısa çalışma ödeneği çıkana kadar biz destek olduk ancak bu çok sınırlı seviyedeydi, kasamızı bitene kadar paylaştık. Şimdi kısa çalışma ödeneği ile geçinmek gibi bir deneyin denekleriyiz. İşe alımlar bitmiş durumda, başka işler yapamıyoruz. Buna hem yaşımız hem de tecrübemiz eksik kalıyor. Büyük çoğunluğu bunu yapamayacak ve umutsuzluk girdabında kendilerini bulacaklar. Bu da intiharların önünü açacak veya stres ve gerginlikler içinde devam edecek bir yaşama neden olacaktır. Hükümet vatandaşına bu güveni veremedi. Onun yerine yanlış meslek seçmişsiniz bunun sonucuna katlanın diyor. Sektörleri ve meslek gruplarını koruması gereken hükümet bu konuda da üç maymunu oynamaya devam ediyor. 2020 yılında sadece 2,5 ay açık kaldık. Ancak bizden tüm yılın satış lisans ücretini aldı devlet” açıklamasını yaptı.

Yorumlar (0)
11
parçalı az bulutlu
Günün Anketi Tümü
İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Tunç Soyer'i başarılı buluyor musunuz?
İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Tunç Soyer'i başarılı buluyor musunuz?
Namaz Vakti 02 Mart 2021
İmsak 06:14
Güneş 07:35
Öğle 13:29
İkindi 16:39
Akşam 19:12
Yatsı 20:28
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Galatasaray 26 57
2. Beşiktaş 25 54
3. Fenerbahçe 26 54
4. Trabzonspor 26 48
5. Hatayspor 26 45
6. Alanyaspor 26 42
7. Gaziantep FK 26 40
8. Karagümrük 26 40
9. Göztepe 26 35
10. Antalyaspor 26 34
11. Sivasspor 25 32
12. Konyaspor 25 31
13. Malatyaspor 26 31
14. Kasımpaşa 26 29
15. Rizespor 26 28
16. Kayserispor 25 25
17. Başakşehir 26 25
18. Erzurumspor 26 25
19. Denizlispor 26 21
20. Gençlerbirliği 25 21
21. Ankaragücü 25 20
Takımlar O P
1. Giresunspor 24 53
2. Samsunspor 24 50
3. İstanbulspor 24 46
4. Altınordu 24 44
5. Adana Demirspor 24 42
6. Altay 24 41
7. Tuzlaspor 24 41
8. Ankara Keçiörengücü 24 39
9. Bursaspor 24 34
10. Bandırmaspor 24 31
11. Ümraniye 24 31
12. Adanaspor 24 26
13. Boluspor 24 26
14. Menemenspor 24 26
15. Balıkesirspor 24 25
16. Akhisar Bld.Spor 24 19
17. Ankaraspor 24 15
18. Eskişehirspor 24 7
Takımlar O P
1. Man City 26 62
2. M. United 26 50
3. Leicester City 26 49
4. West Ham 26 45
5. Chelsea 26 44
6. Liverpool 26 43
7. Everton 25 43
8. Tottenham 25 39
9. Aston Villa 24 39
10. Arsenal 26 37
11. Leeds United 26 35
12. Wolverhampton 26 34
13. Crystal Palace 26 33
14. Southampton 26 30
15. Burnley 26 28
16. Brighton 26 26
17. Newcastle 26 26
18. Fulham 26 23
19. West Bromwich 26 17
20. Sheffield United 26 11
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 24 58
2. Barcelona 25 53
3. Real Madrid 25 53
4. Sevilla 24 48
5. Real Sociedad 25 42
6. Real Betis 25 39
7. Villarreal 25 37
8. Granada 25 33
9. Levante 25 32
10. Athletic Bilbao 24 30
11. Celta de Vigo 25 30
12. Osasuna 25 28
13. Getafe 25 27
14. Valencia 25 27
15. Cádiz 25 25
16. Eibar 25 22
17. Real Valladolid 25 22
18. Deportivo Alaves 25 22
19. Elche 24 21
20. Huesca 25 20