banner18

banner19

banner3

Girit'ten İzmir'e gelen mübadiller, anılarını limon ağacında yaşatıyor

- Türkiye ile Yunanistan arasında 98 yıl önce imzalanan nüfus mübadelesi sözleşmesi kapsamında Girit'ten İzmir'e gelen mübadiller, Girit hatıralarını evlerinin bahçesine diktikleri limon ağacında canlı tutuyor- Mübadeleyle geldiği İzmir'de ilk Müslüman Türk fotoğrafçılardan olan Hamza Rüstem'in torunu Mert Rüstem de ailesinden miras kalan limon ağacını, Girit'e duydukları özlem ve anılarının simgesi olarak yaşatmaya çalışıyor- Mert Rüstem:- "Bahçenize zeytin ağacı dikseniz o tek ağaçtan zeytinyağı çıkmaz. Ama limon ağacı dikerseniz evin bütün limon ihtiyacını karşılar. Giritliler, İzmir'e gelince evinin bahçesine limon ağacı dikmeye başlamış. Bu simgesel hale gelmiş"

Genel 29.01.2021, 10:58
Girit'ten İzmir'e gelen mübadiller, anılarını limon ağacında yaşatıyor

İZMİR (AA) - HALİL ŞAHİN - Türkiye ile Yunanistan arasında 30 Ocak 1923'te imzalanan nüfus mübadelesi sözleşmesi kapsamında, Girit'ten İzmir'e gelen mübadiller, doğup büyüdükleri Girit'e duydukları özlemi, evlerinin önüne diktikleri limon ağaçlarıyla yaşatmaya çalışıyor.

Yüzyıllar boyunca yaşadıkları Girit'i, can güvenlikleri olmaması nedeniyle terk eden mübadiller, evlerini ve eşyalarını bırakarak geldikleri İzmir'de yeni bir hayat kurdu.

Başta yemek kültürü olmak üzere hayat tarzlarını İzmir'de yaşatan Girit mübadilleri, eski yurtlarının özlemini, limon ağacı dikme kültürüyle gideriyor.

Otlu yemeklerle su ürünlerinin önemli yer tuttuğu Girit mutfağında sıkça tüketilen limon, İzmir'de de onlar için vazgeçilmez oldu.

İzmir'de yerleştikleri evlerin bahçesine limon ağacı diken mübadiller için bu ağaçlar, Girit özlemi ve anıların simgesi haline dönüştü.

Mübadeleyle geldiği İzmir'in ilk Müslüman Türk fotoğrafçılarından olan Hamza Rüstem'in torunu Mert Rüstem (52), AA muhabirine yaptığı açıklamada, ailesinin 1925'te Gülcemal Vapuru ile İzmir'e geldiğini anlattı.

Dedesi Hamza Rüstem'in Girit'te fotoğrafçılık yaptığını kaydeden Rüstem, bu sayede başta vali olmak üzere üst düzey görevlilerle iyi ilişkiler kurduğunu söyledi.

Rüstem, mübadillerin Girit'ten ayrılırken yanlarına sadece taşıyabilecekleri kadar eşya alabildiğine dikkati çekerek dedesinin iyi ilişkileri ve gemiye ücret ödemesi sayesinde fotoğrafçılık malzemelerini de getirebildiğini aktardı.

Ermeni ve Rum fotoğrafçıların savaştan sonra İzmir'den ayrılması nedeniyle kentte fotoğrafçı kalmadığını, dedesinin İzmir'de bu ihtiyaca cevap verdiğini kaydeden Rüstem, "Konak ilçesinde fotoğrafhane açmışlar, bildikleri meslek bu. İzmir'de o dönemde fotoğrafçı dükkanı yok, birkaç tane seyyar fotoğrafçı var. 1950'lilere kadar İzmir'de kim fotoğrafçı açtıysa Giritlidir ve çoğu bizim akrabamızdır. Büyükbabamın öğrencisidir. Büyükbabam Büyük Önder Mustafa Kemal Atatürk, İzmir'e geldiğinde fotoğraflarını çekmiş, valiliğin, belediyenin fotoğrafçılığını yapmış. O dönemde İzmir'in tek Müslüman Türk fotoğrafçısıdır." diye konuştu.

Mert Rüstem, aile büyüklerinin İzmir'e geldikten sonra da bir süre Rumca konuşmayı sürdürdüğünü belirterek, "Orada doğup büyüdükleri için Türkçeleri çok iyi değil. Bu onların Müslüman ve Türk olmadığını göstermez. Yetiştikleri kültürdür. Girit yemeklerini de İzmir'e getirmişler. Ada yokluk yeridir, dağ keçisi çoktur, keçi eti yerler. Deniz canlısını severler. Buldukları her türlü yeşillikten yemek yaparlar. Giritliler kendi yemek kültürünü getirmişlerdir. Bir süre de Giritli aileler evlilikleri genellikle kendi aralarında yapmışlardır. Bunu kültürü korumak için yapmışlar." ifadelerini kullandı.

- Limon ağacı miras kaldı

Mert Rüstem, limon ağacının Giritliler için özel bir öneminin olduğuna da işaret etti.

Girit'te her evin bahçesinde bir limon ağacının bulunduğunu, İzmir'e gelen mübadillerin bu geleneği yaşatmaya çalıştığını aktaran Rüstem, şöyle devam etti:

"Giritliler balık ve ot çok sever. Bunlar zeytinyağı ve limon ile yenilir. Bahçenize zeytin ağacı dikseniz o tek ağaçtan zeytinyağı çıkmaz. Ama limon ağacı dikerseniz evin bütün limon ihtiyacını karşılar. Giritliler, İzmir'e gelince evinin bahçesine limon ağacı dikmeye başlamış. Bu simgesel hale gelmiş. Benim ailemin de limon ağacı var. Büyük babamın Kemeraltı'nda evi varken orada da varmış. Daha sonra Karşıyaka'ya geliyorlar, oraya da dikmiş. En son o ağaçtan filizi, vefat ettiği eve taşıyorlar. O ev eskiyince müteahhide verildi. Limon ağacı da apartmanlar arasında bakımsız kaldı. Bu limon ağacı yaşasın istedim. Karşıyaka Belediyesi Hamza Rüstem Fotoğraf Evi'nin bahçesine getirdik. Burada bakılıyor."

Ağacın uzun süre daha yaşaması için çabaladığını kaydeden Rüstem, "Ben 52 yaşındayım, bu ağaç hep bahçemizdeydi. Limon ağacı İzmir'deki Giritlilerin bahçesine Girit'e olan özlemi gidermek, anıları taze tutmak için dikilmiştir. Anıları yaşatmak ve gelecek kuşaklara aktarmak için buradan yararlanmışlardır." dedi.

Yorumlar (0)
18
açık
Günün Anketi Tümü
İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Tunç Soyer'i başarılı buluyor musunuz?
İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Tunç Soyer'i başarılı buluyor musunuz?
Namaz Vakti 05 Mart 2021
İmsak 06:10
Güneş 07:31
Öğle 13:28
İkindi 16:41
Akşam 19:15
Yatsı 20:31
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Galatasaray 27 57
2. Beşiktaş 26 57
3. Fenerbahçe 27 55
4. Trabzonspor 27 51
5. Hatayspor 27 46
6. Alanyaspor 27 43
7. Gaziantep FK 27 43
8. Karagümrük 27 41
9. Göztepe 27 36
10. Antalyaspor 27 35
11. Sivasspor 26 33
12. Konyaspor 26 32
13. Malatyaspor 27 31
14. Kasımpaşa 27 29
15. Kayserispor 26 28
16. Rizespor 27 28
17. Başakşehir 27 26
18. Erzurumspor 27 26
19. Ankaragücü 26 23
20. Denizlispor 26 21
21. Gençlerbirliği 26 21
Takımlar O P
1. Giresunspor 24 53
2. Samsunspor 24 50
3. İstanbulspor 24 46
4. Altınordu 24 44
5. Adana Demirspor 24 42
6. Altay 24 41
7. Tuzlaspor 24 41
8. Ankara Keçiörengücü 24 39
9. Bursaspor 24 34
10. Bandırmaspor 24 31
11. Ümraniye 24 31
12. Adanaspor 24 26
13. Boluspor 24 26
14. Menemenspor 24 26
15. Balıkesirspor 24 25
16. Akhisar Bld.Spor 24 19
17. Ankaraspor 24 15
18. Eskişehirspor 24 7
Takımlar O P
1. Man City 27 65
2. M. United 27 51
3. Leicester City 27 50
4. Chelsea 27 47
5. Everton 26 46
6. West Ham 26 45
7. Liverpool 27 43
8. Tottenham 26 42
9. Aston Villa 25 39
10. Arsenal 26 37
11. Leeds United 26 35
12. Wolverhampton 27 34
13. Crystal Palace 27 34
14. Southampton 26 30
15. Burnley 27 29
16. Brighton 26 26
17. Newcastle 26 26
18. Fulham 27 23
19. West Bromwich 27 17
20. Sheffield United 27 14
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 24 58
2. Barcelona 25 53
3. Real Madrid 25 53
4. Sevilla 24 48
5. Real Sociedad 25 42
6. Real Betis 25 39
7. Villarreal 25 37
8. Granada 25 33
9. Levante 25 32
10. Athletic Bilbao 24 30
11. Celta de Vigo 25 30
12. Osasuna 25 28
13. Getafe 25 27
14. Valencia 25 27
15. Cádiz 25 25
16. Eibar 25 22
17. Real Valladolid 25 22
18. Deportivo Alaves 25 22
19. Elche 24 21
20. Huesca 25 20